Tüm Sözlükler
6 record(s) found.

  • CERBEZE is. 1. Güzel ve inandırıcı konuşma. 2. Beceriklilik.

    Turkish - Turkish dictionary
  • CERBEZE Aldatıcı sözlerle kurnazlık etme. Fazla sözlerle aldatıcılık. Haklı ve haksız sözlerle hakikatı gizleme. * Beceriklilik, fetânet ile temyiz ve cesaret-i mutedile ve kuvvet-i idareden ibâret olan sıfat-ı zihniye.(Bu kelime, Arabçada: Hilekârlık, kurnazlık gibi aşağılayıcı bir mânâda kullanıldığı halde; Türkçede: Beceriklilik ve konuşma kabiliyeti gibi medhedilir bir sûrette geçmektedir.)(... Kuvve-i akliyenin tefrit mertebesi, gabâvettir ki, hiç bir şeyden haberi olmaz. İfrat mertebesi, cerbezedir ki; hakkı bâtıl, bâtılı hak suretinde gösterecek kadar aldatıcı bir zekâya malik olur. Vasat mertebesi ise, hikmettir ki hakkı hak bilir, imtisal eder; bâtılı bâtıl bilir, içtinab eder. İ.İ.)(... Cerbeze nedir?C- Müteferrik büyük işlerde, yalnız kusurları görmek cerbezeliktir; aldanır ve aldatır. Cerbezenin şe'ni, bir seyyieyi sümbüllendirerek hasenata galib etmektir...Meselâ: Bir aşiretin herbir ferdi, bir günde attığı balgamı, cerbeze ile vehmen tayy-ı mekân ederek birden bir şahısta o muhassalı temsil edip, başka efradı ona kıyas ederek, o nazar ile baksa...Veyahut bir sene zarfında birisinden gelen rayiha-i keriheyi, cerbeze ile tayy-i zaman ederek, bir dakika-i vâhidede, o şahs-ı hâzırda sudurunu tasavvur etse acaba, evvelki adam ne derece mustakzer; ikinci adam ne derece müteaffin... Hattâ hayal, gözünü kapasa, vehim dahi burnunu tutsa mağaralarından kaçsalar, akıl onları tevbih etmeğe hakkı olmayacaktır.İşte şu cerbezenin tavr-ı acibi; zaman ve mekânda müteferrik şeyleri toplar, bir yapar. O siyah perde ile herşeyi temaşa der. Hakikaten cerbeze, envaiyle garâibin makinesidir.Görülmüyor mu ki, cerbeze-âlûd bir âşıkın nazarında, umum kâinat, birbirine muhabbet ile müncezib, rakkasane hareket edip gülüşüyor... veyahut, çocuğunun vefatıyla matem tutan bir validenin cerbeze-âlûd me'yusiyeti nazarında umum kâinat, hüzün-engizâne ağlaşıyor. Tuluât)

    Ottoman - Turkish Dictionary
  • CERBEZEİşleri incelemek, anlamak kuvvetini, lüzumsuz yerlerde kullanmak, ukalâlık etmek, gereksizaklî yorumlarda bulunmak. Hikmetin aşırısı.Cerbeze sâhiblerinin ilim meclislerindeki yerleri herkesten geri olup, belki de kapıdan dışarıolması lâzım gelir. Çünkü insanların zihinlerini karıştırırlar. Bozarlar. (Ahmed Rıfat)Rûhun fen kuvvetini (aklı) aşırı kullanmak cerbeze olmaz. Kötü olmaz. Din bilgilerini, fenbilgilerini ve matematiği ilerletmek için ne kadar çok inceler, araştırırsa, o kadar çok iyi olur.Cerbezeli insan, mümkün olmayan şeyleri anlamağa kalkışır. M üteşâbih (mânâsı açık olmayan)âyetlere mânâ verir. Kazâ ve kader üzerinde konuşur. Aklını, hîle, dedikodu ve maskaralıkyapmak için kullanır. (Ali bin Emrullah)Cerbeze huylu kimse, rûhun kuvveti olan aklını hiyle, dedikodu, maskaralık yapmak içinkullanır. Belâdet (yâni kalın kafalı) huylu kimse, hakîkatleri anlayamaz. (Ali bin Emrullah)

    Islamic Glossary
  • cerbezereadiness of speech; presence of mind, quick-wittedness.

    Turkish - English dictionary
  • CERBEZE-ÂLÛD Cerbezeli. Cerbeze ile olan faaliyet.

    Ottoman - Turkish Dictionary
  • cerbezeliconvincing; able to get what he wants by talking, glib.

    Turkish - English dictionary

Last Searched Words

Keyword Searches

  • English - Turkish Dictionary
  • ılık

    2022-05-21 15:45:41
    Turkish - French Dictionary
  • necesen

    2022-05-21 15:46:56
    Azerbaijani - Turkish Dictionary
  • hercai

    2022-05-21 16:01:53
    Turkish - German Dictionary
  • PÜRYAN

    2022-05-21 15:42:10
    Ottoman - Turkish Dictionary
  • açık

    2022-05-21 15:43:47
    Turkish - French Dictionary
  • vuslat

    2022-05-21 15:45:40
    Turkish - Kurdish Dictionary
  • çüş

    2022-05-21 15:37:42
    Turkish - German Dictionary
  • Rh NULL HASTALIĞI

    2022-05-21 15:42:16
    Medicine and Hematology Glossary
  • kûnek

    2022-05-21 15:44:25
    Kurdish - Turkish dictionary